Binnenscheepvaart en het economische belang

De binnenscheepvaart is een belangrijke schakel in de Europese logistiek. Binnenschippers vervoeren vooral goederen over rivieren en kanalen en verzorgen daarnaast personenvervoer. Binnen Europa heeft Nederland de grootste vloot binnenschepen.

Veel familiebedrijven

De geschiedenis van de binnenscheepvaart is al zeer oud. Vervoer over grote afstanden was alleen mogelijk per schip. Vanaf lang geleden bestaan in de binnenscheepvaart veel familiebedrijven van man en vrouw met eventueel een matroos. Zij verzorgen voor het merendeel het vervoer van droge stoffen, met uitzondering van erts en kolen op de route van Rotterdam naar Duisburg. Die erts en kolen duwvaart is hoofdzakelijk in handen van rederijen. De tankvaart gebeurt ook voornamelijk door de rederijen. Door de toename van de bedrijfstijd en met het toenemen van technische mogelijkheden wordt steeds meer continu gevaren, waardoor de familiebedrijven het moeilijker hebben gekregen.

Concurrerende vervoersprijzen

De binnenvaartsector krijgt ook steeds meer politieke, zakelijke en maatschappelijke aandacht, omdat autowegen overvol raken. De slogan: "Over de weg als het moet, over water als het kan", wordt zoveel mogelijk waargemaakt. De binnenvaartsector is een betrouwbare sector met duurzame en milieuvriendelijke schepen. Tot 1998 werd de te vervoeren lading voornamelijk verkregen door onderhandeling in de kroeg. Na de afschaffing van de Evenredige Vrachtverdeling wordt de lading via de schippersbeurs verdeeld. Op de binnenvaart is daarom de vrije markt van toepassing waardoor de vervoersprijzen concurrerend zijn.

Lange cruises mogelijk

Naast vervoer van goederen bestaat er ook cruisevaart op de Europese binnenwateren. Aan die vloot worden veel nieuwe luxe passagiersschepen toegevoegd. Door het opengaan van de grenzen naar Oost-Europa zijn er zeer lange vaarrouten mogelijk. Bijvoorbeeld een cruise over kanalen en de Rijn en de Donau van de Noordzee tot de Zwarte Zee. Ook passagiersvervoer van lijndiensten neemt steeds meer toe. Zo heeft het openbaar vervoer geïnvesteerd in snelle veerboten in de Drechtsteden, Rotterdam en Amsterdam.

Geen bundel papier en walkantoren meer

Eveneens door het openen van de grenzen worden er meer goederen vervoerd en worden er steeds nieuwe binnenvaartschepen aan de vloot toegevoegd. Door nieuwe technieken is het mogelijk dat de informatiestroom door de hele transportketen wordt geautomatiseerd. De gegevens van een container, die in een Europese haven op een binnenschip wordt overgeslagen, kunnen met het schip meereizen. Het is daarom niet meer nodig dat de schipper bij elke grens of sluis met een bundel papier naar een walkantoor moet. Er kan precies worden nagegaan welke goederen passeren.

Miljoenen voor onderhoud en ontwikkeling

De binnenvaart hoort bij een waterrijk land als Nederland. Nederland heeft ruim 5.000 km bevaarbare waterwegen en rond de 400 binnenhavens. De Nederlandse vloot telt tegen de 7000 binnenvaartschepen, waarvan een kleine 1000 passagiersschepen zijn. De Nederlandse binnenvaartvloot is ook de modernste van de wereld en de grootste in Europa. Vaarwegen en binnenhavens vergen voortdurend onderhoud. Rijkswaterstaat heeft vele miljoenen beschikbaar voor werkzaamheden aan de hoofdvaarwegen en sluizen en bruggen. Ook voor de ontwikkeling van binnenhavens en regionale vaarwegen. De investeringen zijn vooral ook bedoeld om de havens beter bereikbaar te maken en om aan de werkgelegenheid een impuls te geven.