Een omafiets kopen: tips en adviezen

Omafietsen zijn hot. De markt is daar op grootse wijze op ingesprongen en omafietsen zijn tegenwoordig dan ook te koop in alle prijsklassen, maten en soorten. Helaas wordt daarbij vaak voorbij gegaan aan aspecten als duurzaamheid, comfort en veiligheid. Waar moet je bij de keuze van een omafiets rekening mee houden en welke fiets zal uiteindelijk het meeste bieden. De omafiets, tot in de jaren 50 van de vorige eeuw hét vervoersmiddel van de Nederlandse vrouw, kent sinds het begin van deze eeuw een enorme revival; de Nederlandse jeugd, iets meer meisjes dan jongens en zeker meer in de provincie dan in de grote steden, heeft de omafiets geheel geannexeerd en van tuttig tot trendy gemaakt. Wie kent niet het inmiddels bekende, ja zelfs versleten beeld van het tienermeisje met lang haar, op de omafiets, met een grote tas voorop het bagagerek en de strakke spijkerbroek in een paar Uggs gestoken.

Ogenschijnlijk hetzelfde, maar in de praktijk verschillende soorten, maten en uitvoeringen, maken de keuze voor het juiste model niet eenvoudiger. Terwijl vaak de keuze wordt gemaakt op basis van wat vriendjes of vriendinnen hebben, is het toch van belang even stil te staan bij de verschillende aspecten van de fiets.

Wat is een omafiets

Een omafiets voldoet in de basis aan de volgende kenmerken:

• 28’’ wielen
• een gebogen buis tussen zadelbuis en balhoofdbuis
• een langer balhoofd dan bij andere fietsen, waardoor de berijder rechtop zit
• een klassiek recht stuur
• een gesloten kettingkast
• jasbeschermers
• een terugtraprem

Doordat het gewicht van de berijder, door de rechte zit, grotendeels op het zadel rust, zijn zadels van omafietsen vaak goed geveerd.

Kwaliteiten

De enorme vraag heeft ervoor gezorgd dat ieder merk en iedere fietsenwinkel, maar ook grootwinkelbedrijven en zelfs bouwmarkten, omafietsen in de verkoop hebben. Aangezien het er niet naar uitziet dat de trend van de ene op de andere dag zal zijn gepasseerd, dient er bij de aanschaf van een omafiets wel degelijk naar de kwaliteit te worden gekeken. Want vergeet niet: kwaliteit is duurzaamheid én veiligheid.
Kwaliteit wordt niet alleen bepaald door de onderdelen maar ook door de afmontage en het de after sales service en onderhoud.

In grote lijnen kunnen de omafietsen in twee categorieën worden ingedeeld:

• De merkfietsen (Batavus, Sparta en Gazelle)
• De budgetfietsen (Hema, Bouwmarkten etc.)

De merkfietsen bieden een paar uitvoeringen:

• Terugtraprem
• Terugtraprem, trommelrem voor en naafdynamo
• 3 versnellingen met terugtraprem, trommelrem voor en naafdynamo

In een prijsklassen van € 350 - € 500,-. Daarnaast bieden zij een groot assortiment aan accessoires en kunnen de fietsen in een groot aantal kleuren worden gekocht.

De budgetfietsen zijn al te koop vanaf € 150,- en u kunt zich voorstellen dat voor een dergelijk lage prijs niet het onderste uit de kan worden gehaald. Van belang is dat u met name goed kijkt naar de volgende aspecten:

• De stevigheid (rigiditeit) van het frame.
• Het type verlichting
• De kwaliteit van de klapstandaard.
• De kwaliteit van het slot

Bij een budgetfiets vindt u bovendien vaak zeer zwakke velgen (dus geen stoepjes op en af..), en een gelakte kettingkast, die veel kwetsbaarder is dan een kast van hard plastic. En het is duidelijk dat de HEMA of KARWEI afgezien van een eenvoudige garantie u geen service kunnen bieden, hetgeen voor het behoud van de fiets en de veiligheid van berijder nu juist zo belangrijk is.

Veiligheid

De omafiets is in de basis geen veilige fiets; hij heeft een slechte wegligging een vaak te hoge zit en door de lage en lange gebogen buis heeft het frame in feite onvoldoende rigiditeit. Dit zorgt voor een frame dat meeveert, hetgeen wel comfortabel is maar de wegligging niet ten goede komt. Het fietsen met lossen handen is bij een omafiets van mindere kwaliteit dan ook een hachelijke onderneming.

Een ander veiligheidsaspect is het gebrek aan een versnelling. Een versnelling wordt vaak slechts als luxe of comfortelement gezien maar verhoogt de veiligheid doordat er sprake is van een meer gecontroleerde rijstijl. Het is niet voor niets dat in grote steden, waar het verkeersbeeld veel gecompliceerder is en veel meer van de behendigheid van de fietser wordt gevraagd, de “omafietsendichtheid” een stuk lager is dan elders. Bij de A-merken is er een keuze aan remsystemen en versnellingen, die het rijcomfort flink verbeteren.

Advies

Kies voor duurzaamheid en vooral ook veiligheid. Een goedkope omafiets, met gebrekkige verlichting, een instabiel frame en vaak een slechte wegligging wilt u uzelf maar zeker uw kinderen niet aandoen. Het plezier van de (lage prijs van de) aanschaf zal gauw plaatsmaken voor ergernis over een slechte fietservaring en (hoge kosten van) noodzakelijke reparaties.

Ook hiervoor geldt: goedkoop is duurkoop!